Akshay Tritiya: అక్షయ తృతీయకు ముందే కేంద్ర ప్రభుత్వం బంగారం, వెండి మార్కెట్కు సంబంధించి ఒక పెద్ద నిర్ణయం తీసుకుంది. వాణిజ్య మంత్రిత్వ శాఖ బంగారం దిగుమతి విషయంలో ఉపశమనం కల్పించింది. డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఆఫ్ ఫారిన్ ట్రేడ్ (DGFT) జారీ చేసిన నోటిఫికేషన్ ప్రకారం, 15 బ్యాంకులకు 2029 మార్చి 31 వరకు బంగారం, వెండిని దిగుమతి చేసుకునేందుకు అనుమతి లభించింది. మార్కెట్లో సరఫరా విషయంలో అనిశ్చితి నెలకొన్న తరుణంలో ఈ చర్య తీసుకున్నారు.
డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఆఫ్ ఫారిన్ ట్రేడ్ (DGFT) నోటిఫికేషన్ ప్రకారం, ఆర్బిఐచే అధికారం పొందిన 15 బ్యాంకులు ఇకపై బంగారం, వెండి రెండింటినీ దిగుమతి చేసుకోగలవు. వీటిలో యాక్సిస్ బ్యాంక్, ఐసిఐసిఐ బ్యాంక్, హెచ్డిఎఫ్సి బ్యాంక్, ఎస్బిఐ, యెస్ బ్యాంక్ వంటి ప్రముఖ బ్యాంకులు ఉన్నాయి. ఇది కాకుండా, యూనియన్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, ఎస్బిఇఆర్ బ్యాంక్లకు కేవలం బంగారాన్ని మాత్రమే దిగుమతి చేసుకునేందుకు అనుమతి ఇచ్చింది. ‘విదేశీ వాణిజ్య విధానం 2023’లోని అపెండిక్స్ 4బి కింద ఈ సవరణ చేసింది.
భారతదేశంలో పెళ్లిళ్లు కాని సమయాల్లో బంగారం కొనుగోళ్లకు అక్షయ తృతీయ అతిపెద్ద సీజన్గా పరిగణిస్తారు. ఇది వార్షిక రిటైల్ అమ్మకాలకు సుమారు 15-20% దోహదపడుతుంది. ఇటువంటి పరిస్థితుల్లో దిగుమతులకు అనుమతి లభించడం మార్కెట్లో సరఫరాను మెరుగుపరుస్తుందని భావిస్తున్నారు. అధిక ధరల కారణంగా ఇటీవలి వారాల్లో డిమాండ్ కొద్దిగా బలహీనంగా ఉన్నప్పటికీ, ధరలలో సాధారణ తగ్గుదల దానిని మళ్లీ ఆకర్షణీయంగా మారుస్తోంది.
ఈ నిర్ణయం కారణంగా అక్షయ తృతీయ నాడు బంగారం ధర తగ్గుతుందా లేదా పెరుగుతుందా అని కచ్చితంగా అంచనా వేయడం సాధ్యం కాదు. కానీ ప్రస్తుతం భారత మార్కెట్లోని డీలర్లు ఔన్సుకు $4 వరకు డిస్కౌంట్ ఇస్తుండగా, కొన్ని చోట్ల $14 వరకు ప్రీమియం కూడా కనిపించింది. ఇది పండుగ డిమాండ్ క్రమంగా ఊపందుకుంటోందని సూచిస్తుంది. దిగుమతి ప్రక్రియ సులభతరం కావడం వల్ల సరఫరా మెరుగుపడుతుంది. ఇది ధరలలో అధిక పెరుగుదలను అరికట్టవచ్చు. కానీ బలమైన ప్రపంచ సంకేతాల కారణంగా పెద్దగా తగ్గుదల కనిపించే అవకాశం లేదు.
అక్షయ తృతీయకు ముందు మార్కెట్ను స్థిరీకరించడంలో ప్రభుత్వం తీసుకున్న ఈ చర్య ముఖ్యమైనదిగా పరిగణిస్తారు. ఇది సరఫరా గొలుసును మెరుగుపరుస్తుంది. అలాగే కొనుగోలుదారులకు బంగారం, వెండి సులభంగా లభించేలా చేస్తుంది. అయితే, ధరల గమనం ఇప్పటికీ ప్రపంచ సంకేతాలు, డాలర్ కదలికపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అందుకే పెట్టుబడి పెట్టే ముందు మార్కెట్ ధోరణిని అర్థం చేసుకోవడం ముఖ్యం.