
తెలుగు రాష్ట్రాల్లో ఈసారి వాతావరణ మార్పులు, రుతుపవనాల ల్యాగ్ వల్ల కొన్ని ప్రాంతాల్లో వర్షపాతం సాధారణం కంటే తక్కువగా నమోదవుతుంది. ఇటువంటి పరిస్థితుల్లో నీటి వినియోగం ఎక్కువగా ఉండే వరి వంటి పంటలను సాగు చేసి నష్టపోవడం కంటే.. పరిమిత నీటితో, తక్కువ పెట్టుబడితో అధిక ఆదాయాన్నిచ్చే ప్రత్యామ్నాయ పంటల వైపు మళ్లడమే ఉత్తమ మార్గమని వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తలు సూచిస్తున్నారు. నల్లరేగడి, ఎర్ర నేలల్లో వర్షాభావ పరిస్థితులను తట్టుకుని, తక్కువ రోజుల్లో చేతికొచ్చే ముఖ్యమైన పంటల గురించి తెలుసుకోవడం అందరికీ చాలా ముఖ్యం.
చిరుధాన్యాలు
నీటి ఎద్దడిని తట్టుకోవడంలో చిరుధాన్యాలు ముందు వరుసలో ఉంటాయి. ప్రస్తుతం మార్కెట్లో మిల్లెట్స్కు అధిక డిమాండ్, మద్దతు ధర రెండూ ఉన్నాయి. జొన్న, సజ్జ, కొర్రలు, అరికెలు వంటివి అతి తక్కువ నీటితో ఎదిగే పంటలు. నేలలో ఉన్న కొద్దిపాటి తేమతోనే పూర్తి దిగుబడిని ఇస్తాయి. పంట కూడా 70 నుండి 90 రోజుల్లోనే చేతికి అందుతుంది. అంతేకాకుండా వీటికి పెట్టుబడి చాలా తక్కువ అవడంతో పాటు వర్షం రాకపోయినా పంట దెబ్బతినదు.
పప్పుధాన్యాలు
తక్కువ వర్షపాతం ఉన్న ప్రాంతాల్లో సాగు చేయడానికి పప్పుధాన్యాలు అత్యంత అనుకూలమైనవి. వీటివల్ల నేలలో నత్రజని శాతం పెరిగి భూసారం కూడా పెరుగుతుంది.
కంది: లోతైన వేరు వ్యవస్థ కలిగి ఉండటం వల్ల వర్షాభావ పరిస్థితులను సులభంగా తట్టుకుంటుంది. పత్తి లేదా మొక్కజొన్నలో అంతర పంటగా కూడా సాగు చేయవచ్చు.
పెసర, మినుము: కేవలం 60 నుండి 75 రోజుల్లో చేతికొస్తాయి. జులై చివరి వారం లేదా ఆగస్టు మొదటి వారంలో విత్తుకున్నా మంచి దిగుబడి వస్తుంది.
అలసందలు: అత్యంత తక్కువ నీటితో పెరిగే ప్రధాన పంట.
నూనె గింజలు
వర్షపాతం తక్కువగా నమోదైన సంవత్సరాల్లో నూనె గింజల పంటలు రైతులకు మంచి ఆదాయ మార్గంగా నిలుస్తాయి.
నువ్వులు: వర్షపు నీటిపైనే ఆధారపడి పండే పంట. అతి తక్కువ నీటి యాజమాన్యంతో అధిక లాభాలను పొందవచ్చు.
వేరుశెనగ: తేలికపాటి ఎర్ర నేలలకు అనుకూలం. పంట ప్రారంభంలో తేలికపాటి వర్షాలు పడితే సరిపోతుంది.
ఆముదం: కరువు పరిస్థితులను తట్టుకోవడంలో ఆముదం దిట్ట. తెలంగాణలోని మహబూబ్నగర్, నల్గొండ, ఏపీలోని రాయలసీమ ప్రాంత మెట్ట భూములకు ఇది ఎంతో మంచిది.
వాణిజ్య పంటల్లో జాగ్రత్తలు
పత్తి: వర్షాలు ఆలస్యమైతే స్వల్పకాలిక లేదా మధ్యకాలిక రకాలను ఎంచుకోవాలి. గులాబీ రంగు పురుగు ఉధృతి తగ్గడానికి జులై ఆఖరు నాటికి విత్తడం పూర్తి చేయాలి.
మొక్కజొన్న: నీటి అవసరం వరి కంటే తక్కువే అయినా, కాండం తొలుచు పురుగు రాకుండా ముందస్తు జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి.
తక్కువ వర్షపాతం ఉన్నప్పుడు పాటించాల్సిన స్మార్ట్ సేద్య పద్ధతులు
విత్తన శుద్ధి: విత్తే ముందు విత్తన శుద్ధి తప్పనిసరిగా చేయాలి. దీనివల్ల ప్రారంభ దశలో వచ్చే తెగుళ్లను అరికట్టవచ్చు.
అంతర సాగు: ప్రధాన పంటతో పాటు అంతర పంటలు వేయడం ద్వారా ఒక పంట నీటిలేమితో నష్టపోయినా, మరో పంట ద్వారా ఆదాయం లభిస్తుంది.
ఆచ్ఛాదన: పొలంలో పశువుల ఎరువు, గడ్డి లేదా ప్లాస్టిక్ మల్చింగ్ వాడటం వల్ల నేలలోని తేమ ఆవిరి కాకుండా ఎక్కువ రోజులు నిల్వ ఉంటుంది.
సూక్ష్మ సేద్యం: అందుబాటులో ఉన్న నీటిని బిందు లేదా స్ప్రింక్లర్ సేద్యం ద్వారా మాత్రమే వినియోగించాలి.
కలుపు నివారణ: పంట ప్రారంభ 20-30 రోజుల్లో కలుపు తీసివేయాలి. కలుపు మొక్కలు నేలలోని నీటిని, పోషకాలను త్వరగా పీల్చేస్తాయి.
వర్షపాతం తక్కువగా ఉండి, ప్రాజెక్టుల్లో నీటి మట్టాలు తగ్గినప్పుడు వరి వేసి రిస్క్ తీసుకోవడం కంటే.. చిరుధాన్యాలు, పప్పుధాన్యాలు, నువ్వుల వైపు మొగ్గు చూపడం వల్ల పెట్టుబడి భారం తగ్గడమే కాక ఆర్థిక నష్టాల నుంచి విముక్తి పొందవచ్చు.