మట్టి కుండలో గడ్డకట్టే పెరుగుకు బ్రాండ్ గుర్తింపు తీసుకొచ్చారు. సంప్రదాయ పద్ధతికి వ్యాపార అవకాశాలను జోడించి కోట్ల రూపాయల టర్నోవర్‌ సాధించారు. అంతేకాదు.. వందలాది కుటుంబాలకు జీవనోపాధి కల్పిస్తూ, వేలాది మంది యువతకు పాడి పరిశ్రమలో శిక్షణ అందిస్తున్నారు. ఆయనే గుంటూరు జిల్లా పెదనందిపాడు మండలం రాజుపాలెంకు చెందిన రైతన్న డైరీ వ్యవస్థాపకుడు కమ్మ నాగమల్లేశ్వరరావు. వ్యాపారంలో విజయాన్ని సాధించడమే కాకుండా, తనతో పాటు మరికొందరు ఎదగాలనే ఆలోచనతో ముందుకు సాగుతున్న ఆయన ప్రస్థానం ఎంతోమందికి స్ఫూర్తిదాయకం.
చిన్న ఉద్యోగం నుంచి సొంత వ్యాపారం వరకు..
నాగమల్లేశ్వరరావు జీవితం సాధారణ రైతు కుటుంబంలోనే ప్రారంభమైంది. ఆరో తరగతి వరకే చదువుకున్న ఆయన.. కుటుంబానికి అండగా నిలవాలనే ఉద్దేశంతో ఉద్యోగంలో చేరారు. నెలకు కేవలం రూ.1,300 జీతంతో పాల కేంద్రంలో సూపర్‌వైజర్‌గా పనిచేస్తూ ఆరేళ్ల పాటు అనుభవాన్ని సంపాదించారు. ఈ సమయంలో పాల సేకరణ, నాణ్యత పరిశీలన, విక్రయాలు, మార్కెటింగ్‌ వంటి అంశాలపై అవగాహన పెంచుకున్నారు. ఆ అనుభవంతో సొంతంగా ఎదగాలనే లక్ష్యంతో స్నేహితుడి పెట్టుబడితో డైరీ నిర్వహణ ప్రారంభించారు. కొంతకాలానికి వ్యాపారం పుంజుకున్నప్పటికీ, భాగస్వామి చేసిన మోసంతో ఆయనకు ఎదురుదెబ్బ తగిలింది. అయినా నిరాశ చెందకుండా, ఆ అనుభవాన్ని పాఠంగా తీసుకుని మరోసారి వ్యాపార రంగంలో తన అదృష్టాన్ని పరీక్షించుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నారు.
రూ.20 లక్షలతో ప్రారంభమైన కొత్త ప్రయాణం
పల్నాడు జిల్లా చిలకలూరిపేట సమీపంలోని కావూరులో మూతపడిన డైరీ గురించి తెలుసుకున్న నాగమల్లేశ్వరరావు.. తన వద్ద ఉన్న సుమారు రూ.20 లక్షలతో చిల్లింగ్‌ సెంటర్‌ను ప్రారంభించారు. రైతుల నుంచి పాలను సేకరించి ప్రముఖ డైరీ సంస్థలకు సరఫరా చేసేవారు. పట్టుదల, క్రమశిక్షణతో పనిచేయడంతో వ్యాపారం క్రమంగా విస్తరించింది. ప్రారంభించిన నాలుగేళ్లలోనే చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల్లోని మరికొన్ని చిల్లింగ్‌ సెంటర్లను లీజుకు తీసుకున్నారు. అలా మొత్తం 13 చిల్లింగ్‌ సెంటర్ల వరకు తన కార్యకలాపాలను పెంచుకున్నారు. ఈ ప్రయాణంలో సంపాదించిన అనుభవం, మార్కెట్‌పై ఏర్పడిన అవగాహన ఆయనను సొంత బ్రాండ్ స్థాపించే దిశగా నడిపించాయి.
సంప్రదాయ కుండ పెరుగుకు బ్రాండ్ గుర్తింపు
వినియోగదారులకు కల్తీ లేని నాణ్యమైన పాల ఉత్పత్తులను అందించాలనే లక్ష్యంతో 2021లో మార్టూరులో రైతన్న డైరీని ఏర్పాటు చేశారు. సాధారణ పాల ఉత్పత్తులతో పాటు, సంప్రదాయ పద్ధతిలో తయారయ్యే కుండ పెరుగును ప్రజలకు అందించాలని భావించారు. మట్టి కుండలో పెరుగు తయారీ అనే ఆలోచనకు మార్కెట్‌లో మంచి అవకాశాలు కనిపించినప్పటికీ, అవసరమైన సంఖ్యలో కుండలను తయారు చేసే వారు లేకపోవడం ప్రధాన సమస్యగా మారింది. ఈ సమస్యను అధిగమించేందుకు నాగమల్లేశ్వరరావు స్వయంగా ముందుకొచ్చారు. ఒక కుమ్మరి కుటుంబానికి పెట్టుబడి అందించి కుండల తయారీని ప్రోత్సహించారు. అలా ప్రారంభమైన కుండ పెరుగు విక్రయాలకు వినియోగదారుల నుంచి అనూహ్య స్పందన లభించింది. డిమాండ్‌ పెరగడంతో మరిన్ని కుటుంబాలకు ఈ వృత్తిలో ఉపాధి కల్పించారు. ప్రస్తుతం దాదాపు 110 కుండల తయారీ కుటుంబాలు ఆయన వ్యాపారం ద్వారా ప్రయోజనం పొందుతున్నాయి.
రోజుకు 20 వేల కిలోల కుండ పెరుగు విక్రయం
రైతన్న కుండ పెరుగు నేడు వ్యాపారంలో కీలక భాగంగా మారింది. నాగమల్లేశ్వరరావు ఏటా సుమారు రూ.7 కోట్ల విలువైన మట్టి కుండలను కొనుగోలు చేస్తున్నట్లు ఆయనకు సంబంధించిన వివరాలు చెబుతున్నాయి. రోజుకు దాదాపు 20 వేల కిలోల కుండ పెరుగును విక్రయించే స్థాయికి వ్యాపారం చేరుకుంది. మొత్తంగా రైతన్న డైరీ వ్యాపార విలువ సుమారు రూ.50 కోట్లకు చేరగా, అందులో కుండ పెరుగుదే ప్రధాన వాటా. ఒకప్పుడు సాధారణంగా కనిపించిన మట్టి కుండకు బ్రాండ్ విలువను తీసుకొచ్చి, సంప్రదాయ ఆహార విధానాన్ని వ్యాపార అవకాశంగా మార్చడం ఆయన ప్రత్యేకతగా నిలుస్తోంది. పూర్వం మట్టి పాత్రల వినియోగం విస్తృతంగా ఉండేదని, అలాంటి సంప్రదాయాలను తిరిగి ప్రోత్సహించాలనే ఆలోచనతోనే కుండ పెరుగు ఉత్పత్తిని ముందుకు తీసుకెళ్తున్నట్లు ఆయన భావిస్తున్నారు.
వ్యాపారంతో పాటు యువతకు ఉచిత శిక్షణ
తాను సాధించిన విజయాన్ని వ్యాపారానికే పరిమితం చేయకుండా, పాడి పరిశ్రమలోకి రావాలనుకునే యువతకు ఉపయోగపడేలా నాగమల్లేశ్వరరావు మరో కార్యక్రమాన్ని చేపట్టారు. అగ్రికల్చర్‌ ఇంజనీరింగ్‌, డైరీ సంబంధిత కోర్సులు చదివే విద్యార్థులకు పరిశ్రమలో అవసరమైన నైపుణ్యాలను ఉచితంగా నేర్పిస్తున్నారు. మూడు నుంచి ఆరు నెలల పాటు కొనసాగే శిక్షణలో కుండల తయారీ, కుండ పెరుగు ఉత్పత్తి, ఇతర పాల ఉత్పత్తుల తయారీ, డైరీ నిర్వహణ, మార్కెటింగ్‌ అంశాలపై అవగాహన కల్పిస్తున్నారు. శిక్షణ పొందే విద్యార్థులకు నెలకు రూ.7,500 ఉపకార వేతనంతో పాటు ఉచిత వసతి, భోజన సౌకర్యాలను కూడా అందిస్తున్నారు. ఇప్పటివరకు దాదాపు 5,000 మంది వ్యవసాయ, ఇంజనీరింగ్‌, ఎంబీఏ విద్యార్థులకు పాడి పరిశ్రమకు సంబంధించిన నైపుణ్యాలను అందించినట్లు సమాచారం. ఉద్యోగాల కోసం ఎదురుచూడటమే కాకుండా, స్వయంగా వ్యాపారాలు ప్రారంభించేలా యువతను ప్రోత్సహించడం ఈ శిక్షణ కార్యక్రమం ముఖ్య ఉద్దేశం.
సంప్రదాయ వృత్తులకు అండగా.. యువతకు కొత్త దారి
ఒకవైపు కుండల తయారీ వంటి సంప్రదాయ వృత్తులకు మార్కెట్‌ కల్పించడం.. మరోవైపు యువతకు ఉపాధి, వ్యాపార అవకాశాలపై అవగాహన కల్పించడం.. ఈ రెండు లక్ష్యాలతో నాగమల్లేశ్వరరావు ముందుకు సాగుతున్నారు. మట్టి కుండల తయారీ వృత్తికి మరింత ఆదరణ పెరిగి, భవిష్యత్తులో ఇది పెద్ద ఉపాధి వ్యవస్థగా అభివృద్ధి చెందుతుందనే ఆశాభావంతో ఉన్నారు. చిన్న ఉద్యోగంతో జీవితాన్ని ప్రారంభించి, ఎదురుదెబ్బలను అధిగమిస్తూ సొంత బ్రాండ్‌ను నిర్మించుకున్న ఆయన ప్రయాణం.. సరైన ఆలోచన, పట్టుదల ఉంటే సంప్రదాయంలోనూ ఆధునిక వ్యాపార అవకాశాలను సృష్టించవచ్చని నిరూపిస్తోంది.
లాభాలే లక్ష్యంగా కాకుండా, ఉపాధి కల్పన, యువతకు శిక్షణ, సంప్రదాయ వృత్తుల పరిరక్షణకు ప్రాధాన్యం ఇస్తున్న కమ్మ నాగమల్లేశ్వరరావు.. నేటి ఔత్సాహిక పారిశ్రామికవేత్తలకు ఆదర్శంగా నిలుస్తున్నారు.