ఒకరోజు అక్బర్ మహారాజు తన రాజసభలో మంత్రులతో కలిసి కూర్చుని ఉన్నాడు. ఇంతలో రాజభటులు ఒక భారీ ఏనుగును సభ ముందుకు తీసుకొచ్చారు. ఆ ఏనుగును చూసిన అక్బర్‌కు ఒక ఆసక్తికరమైన ఆలోచన వచ్చింది. వెంటనే మంత్రుల వైపు తిరిగి ‘ఈ ఏనుగు బరువు ఎంత ఉంటుందో తెలుసుకోవాలి. దాన్ని ఎలా కొలవగలమో చెప్పండి’ అని ప్రశ్నించాడు. ఒక మంత్రి ముందుకొచ్చి ‘మహారాజా! ఏనుగును పెద్ద త్రాసుపై నిలబెట్టి తూకం వేయవచ్చు’ అని సమాధానమిచ్చాడు. అప్పుడు అక్బర్ చిరునవ్వుతో ‘అంత పెద్ద ఏనుగును తూచేంత పెద్ద త్రాసు మన దగ్గర ఉందా?’ అని అడిగాడు. ఆ ప్రశ్నకు మంత్రి దగ్గర సమాధానం లేకపోవడంతో మౌనంగా వెనక్కి తగ్గాడు.
మరో మంత్రి ఏదో పరిష్కారం చెప్పబోతుండగా, అక్బర్ వెంటనే అడ్డుకున్నాడు. ‘ఏనుగుకు ఎలాంటి హాని కలగకూడదు. దాని బరువును తెలివిగా తెలుసుకోవాలి’ అని స్పష్టం చేశాడు. దీంతో రాజసభలో నిశ్శబ్దం నెలకొంది. మంత్రులంతా ఎంత ఆలోచించినా సరైన పరిష్కారం కనిపించలేదు. మంత్రులందరూ చేతులెత్తేయడంతో అక్బర్ తనకు అత్యంత తెలివైన సలహాదారుడైన బీర్బల్ వైపు చూశాడు. ‘బీర్బల్! నువ్వైనా చెప్పు. పెద్ద త్రాసు లేకుండా ఈ ఏనుగు బరువును ఎలా కొలుస్తావు?’ అని అడిగాడు. బీర్బల్ కొద్దిసేపు ఆలోచించి, చిరునవ్వుతో ‘మహారాజా! మీరు కోరుకున్నట్లుగానే ఈ ఏనుగు బరువును కచ్చితంగా తెలుసుకోవచ్చు. దయచేసి నాతో రండి’ అని చెప్పాడు.
అక్బర్‌తో పాటు మంత్రులు కూడా బీర్బల్‌ను అనుసరించారు. బీర్బల్ వారందరినీ ఒక పెద్ద పడవ ఉన్న నది ఒడ్డుకు తీసుకెళ్లాడు. అక్కడికి చేరుకున్నాక బీర్బల్ ఏం చేయబోతున్నాడో ఎవరికీ అర్థం కాలేదు. ముందుగా బీర్బల్ ఏనుగును జాగ్రత్తగా పడవలోకి ఎక్కించాడు. ఏనుగు పడవలో నిలబడగానే దాని బరువుకు పడవ నీటిలోకి కొంత మేర దిగింది. బీర్బల్ పడవ నీటిలో మునిగిన స్థాయిని జాగ్రత్తగా గమనించి, పడవ పక్కన ఒక గుర్తు పెట్టాడు. అది చూసిన అక్బర్ ‘బీర్బల్! ఈ గుర్తు ఎందుకు పెట్టావు?’ అని అడిగాడు. బీర్బల్ వెంటనే సమాధానం చెప్పకుండా, ముందుగా ఏనుగును పడవ నుంచి బయటకు తీసుకొచ్చాడు. ఏనుగు దిగిపోవడంతో పడవ మళ్లీ పైకి తేలింది. ఆ తర్వాత బీర్బల్ పడవలోకి పెద్ద పెద్ద రాళ్లను వేయడం ప్రారంభించాడు. ఒక్కొక్కటిగా రాళ్లను వేస్తున్న కొద్దీ పడవ మళ్లీ నీటిలోకి దిగసాగింది. చివరకు పడవ నీటి మట్టం మొదట ఏనుగు ఉన్నప్పుడు పెట్టిన గుర్తుకు చేరుకుంది. ‘మహారాజా! ఇక రాళ్లు వేయడం ఆపండి’ అని బీర్బల్ చెప్పాడు.
అక్కడున్న వారంతా ఆశ్చర్యంగా పడవ వైపు చూశారు. ఏనుగు లేకుండానే పడవను అదే స్థాయికి తీసుకొచ్చిన బీర్బల్ అసలు ఏం సాధించాడో ఎవరికీ అర్థం కాలేదు. అక్బర్ ఆసక్తిగా బీర్బల్‌ను ప్రశ్నించాడు. ‘ఏనుగును పడవలో నుంచి దించేసి, దాని స్థానంలో రాళ్లు వేయడం వల్ల ఏం ప్రయోజనం? ఇప్పుడు ఏనుగు బరువు ఎలా తెలుస్తుంది?’ అని అడిగాడు. అప్పుడు బీర్బల్ తన ఆలోచనను వివరించాడు. ‘మహారాజా! మొదట ఏనుగు పడవలో ఉన్నప్పుడు దాని బరువు కారణంగా పడవ ఎంత లోతుకు నీటిలోకి దిగిందో గుర్తుపెట్టుకున్నాం. ఆ తర్వాత ఏనుగును బయటకు తీసి, దాని స్థానంలో రాళ్లు వేశాం. పడవ మళ్లీ అదే గుర్తు వరకు నీటిలోకి దిగిందంటే, పడవపై పడిన మొత్తం బరువు కూడా మొదట ఉన్న బరువుతో సమానమని అర్థం. అందువల్ల పడవలో ఉన్న రాళ్లన్నింటి బరువు ఏనుగు బరువుతో సమానం’ అని వివరించాడు.
‘ఇప్పుడు ఈ రాళ్లను ఒక్కొక్కటిగా బయటకు తీసి తూకం వేయండి. వాటి బరువులన్నింటినీ కలిపితే ఏనుగు బరువు తెలుస్తుంది’ అని చెప్పాడు. బీర్బల్ సమాధానం విన్న అక్బర్ ఆనందంతో అతడిని ప్రశంసించాడు. రాజసభలోని మంత్రులంతా అతని తెలివితేటలకు ఆశ్చర్యపోయారు. పెద్ద త్రాసు లేకపోయినా, అందుబాటులో ఉన్న పడవను ఉపయోగించి సమస్యకు పరిష్కారం చూపించాడు బీర్బల్. సమస్యను పరిష్కరించడానికి అవసరమైనది ఎప్పుడూ ఖరీదైన పరికరాలు లేదా ప్రత్యేకమైన సౌకర్యాలే కావని, సరైన ఆలోచన కూడా అద్భుతాలు చేయగలదని నిరూపించాడు.
ఈ కథ నేర్పించే జీవిత పాఠం
బీర్బల్ కథలోని అసలైన సందేశం ఏనుగు బరువును కొలవడం మాత్రమే కాదు. మన జీవితంలో ఎదురయ్యే సమస్యలను ఎలా చూడాలి, వాటికి పరిష్కారాలను ఎలా వెతకాలి అనే విషయాన్ని కూడా ఈ కథ మనకు నేర్పిస్తుంది. చాలాసార్లు మన ముందున్న సమస్యలు చాలా పెద్దవిగా కనిపిస్తాయి. అవసరమైన వనరులు లేవని, సరైన అవకాశాలు దొరకడం లేదని, పరిస్థితులు అనుకూలంగా లేవని ముందుగానే నిరాశ చెందుతాం. కొన్నిసార్లు సమస్యను పరిష్కరించే ప్రయత్నం చేయకుండానే అది అసాధ్యమని నిర్ణయించుకుంటాం. కానీ బీర్బల్‌లా ఆలోచిస్తే పరిస్థితి మారవచ్చు. అతని దగ్గర పెద్ద త్రాసు లేదు. అయినప్పటికీ, త్రాసు లేదనే కారణంతో ప్రయత్నాన్ని ఆపలేదు. తనకు అందుబాటులో ఉన్న పడవను ఉపయోగించి, దానికి సమానమైన బరువును రాళ్ల ద్వారా కొలిచే మార్గాన్ని కనుగొన్నాడు. అదే విధంగా మన జీవితంలో కూడా ఒక సమస్య ఎదురైనప్పుడు “ఇది ఎందుకు సాధ్యం కాదు?” అని ప్రశ్నించుకోవడం కంటే, “ఇది సాధ్యమయ్యే మార్గం ఏమిటి?” అని ఆలోచించడం మంచిది.
సమస్య ఎంత పెద్దదన్నది ముఖ్యం కాదు.. దాన్ని పరిష్కరించడానికి మనం ఎంత తెలివిగా ఆలోచిస్తున్నామన్నదే ముఖ్యం. ఒకే సమస్యను చూసినప్పుడు కొంతమందికి అడ్డంకులు కనిపిస్తాయి. మరికొందరికి కొత్త అవకాశాలు కనిపిస్తాయి. తేడా వారి ఆలోచనా విధానంలోనే ఉంటుంది. కాబట్టి జీవితంలో ఎలాంటి సవాళ్లు ఎదురైనా వెంటనే వెనక్కి తగ్గకండి. మీ దగ్గర ఉన్న వనరులను గుర్తించండి. కొత్త మార్గాలను అన్వేషించండి. అవసరమైతే సమస్యను పరిష్కరించే పద్ధతిని మార్చండి. గుర్తుంచుకోండి.. మన దగ్గర ఏముంది అనేదానికంటే, మన దగ్గర ఉన్నదాన్ని ఎంత తెలివిగా ఉపయోగించుకుంటున్నామనేదే మన విజయాన్ని నిర్ణయిస్తుంది. బీర్బల్ ఏనుగు బరువును పెద్ద త్రాసుతో కాదు, తన తెలివితో కొలిచాడు. మన జీవితంలోనూ తెలివైన ఆలోచన, సహనం, సమస్యను కొత్త కోణంలో చూసే సామర్థ్యం మనల్ని విజయానికి దగ్గర చేస్తాయి.