దశమి శ్రాద్ధం.. ఈరోజు శ్రాద్ధం ఎవరికి చేయాలి? పూజా విధానం, సమయం తెలుసుకోండి

Dashami Shraddha 2026 Telugu: పితృ పక్షంలో పూర్వీకులను స్మరించుకోవడానికి వివిధ తిథుల్లో శ్రాద్ధ కర్మలను నిర్వహించడం హిందూ సంప్రదాయంలో ముఖ్యమైన ఆచారంగా భావిస్తారు. 2026లో దశమి శ్రాద్ధాన్ని అక్టోబర్ 5, సోమవారం నిర్వహిస్తారు. ఈ రోజున పూర్వీకులను స్మరించుకుంటూ తర్పణం, పిండప్రదానం, శ్రాద్ధ కర్మలు నిర్వహిస్తారు. మత విశ్వాసాల ప్రకారం, పూర్వీకుల పట్ల కృతజ్ఞత, గౌరవాన్ని వ్యక్తం చేయడానికి శ్రాద్ధ కర్మలు ఒక మార్గంగా భావిస్తారు. అందువల్ల ఈ రోజున కర్మలను నిర్వహించేటప్పుడు భక్తి, శ్రద్ధతో పాటు పూర్వీకుల స్మరణకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలని సంప్రదాయాలు సూచిస్తాయి.

దశమి శ్రాద్ధం ఎవరికి చేయాలి?

శాస్త్ర సంప్రదాయం ప్రకారం, శుక్ల పక్ష దశమి లేదా కృష్ణ పక్ష దశమి తిథి రోజున మరణించిన పూర్వీకులకు దశమి శ్రాద్ధాన్ని నిర్వహిస్తారు. వారి వార్షిక పర్వణ శ్రాద్ధాన్ని పితృ పక్షంలోని సంబంధిత దశమి తిథి రోజున చేయడం ఆనవాయితీ. పూర్వీకులకు తర్పణం, పిండప్రదానం వంటి కర్మలను భక్తిశ్రద్ధలతో నిర్వహించడం ద్వారా వారి పట్ల గౌరవాన్ని చాటుకోవచ్చని హిందూ విశ్వాసాలు చెబుతున్నాయి. పూర్వీకుల ఆశీస్సులతో కుటుంబంలో సంతానం, సుఖసంతోషాలు, శ్రేయస్సు కలుగుతాయని కూడా నమ్మకం ఉంది.

దశమి శ్రాద్ధానికి అనుకూలమైన సమయం

శ్రాద్ధ కర్మలను సాధారణంగా మధ్యాహ్న సమయంలో నిర్వహించడం సంప్రదాయంగా భావిస్తారు. 2026 అక్టోబర్ 5న దశమి శ్రాద్ధానికి సూచించిన సమయాలు:

• కుతుప్ ముహూర్తం: ఉదయం 11:46 నుంచి మధ్యాహ్నం 12:33 వరకు
• రోహిణి ముహూర్తం: మధ్యాహ్నం 12:33 నుంచి 1:20 వరకు
• మధ్యాహ్న కాలం: మధ్యాహ్నం 1:20 నుంచి 3:41 వరకు

ఈ సమయాల్లో కుటుంబ ఆచారం, స్థానిక పంచాంగం, పురోహితుల సూచనలను అనుసరించి శ్రాద్ధ కర్మలు నిర్వహించవచ్చు.

దశమి శ్రాద్ధం ఎలా చేయాలి?

దశమి శ్రాద్ధం రోజున ఉదయాన్నే స్నానం చేసి శుభ్రమైన వస్త్రాలు ధరించాలి. అనంతరం పూజా స్థలాన్ని శుభ్రం చేసుకుని పూర్వీకులను స్మరించుకుంటూ శ్రాద్ధ కర్మను నిర్వహించేందుకు సంకల్పం చేసుకోవాలి. ముందుగా పూర్వీకులకు తర్పణం సమర్పిస్తారు. సాధారణంగా నీటిలో నల్ల నువ్వులను కలిపి తర్పణం ఇస్తారు. ఈ సమయంలో పూర్వీకుల పేర్లు, గోత్రం తదితర వివరాలను సంప్రదాయం ప్రకారం స్మరించుకుంటారు.

తర్వాత కుటుంబ ఆచారం ప్రకారం పిండప్రదానం చేస్తారు. బియ్యం, నువ్వులు తదితర పదార్థాలతో పిండాలను తయారు చేసి పూర్వీకులకు సమర్పిస్తారు. శ్రాద్ధ కర్మల విషయంలో కుటుంబ సంప్రదాయం, ప్రాంతీయ ఆచారాలు, పురోహితుల సూచనలను పాటించడం మంచిది.

శ్రాద్ధంలో అన్నదానం, దానధర్మాల ప్రాముఖ్యత

శ్రాద్ధ కర్మల అనంతరం అన్నదానం, దానధర్మాలు చేయడం కూడా అనేక కుటుంబాల్లో సంప్రదాయంగా కొనసాగుతోంది. కొందరు బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టి, పూర్వీకుల పేరిట దక్షిణ సమర్పిస్తారు. అలాగే తమ శక్తికి అనుగుణంగా అవసరమైన వారికి అన్నం, వస్త్రాలు లేదా ఇతర ఉపయోగకరమైన వస్తువులను దానం చేయవచ్చు. పూర్వీకుల స్మరణతో చేసే దానధర్మాలు పుణ్యప్రదమైనవని మత విశ్వాసం.

దశమి తిథిన మరణించిన వారికి మాత్రమే దశమి శ్రాద్ధమా?

సాధారణంగా దశమి శ్రాద్ధం దశమి తిథి రోజున మరణించిన పూర్వీకుల కోసం నిర్వహిస్తారు. వారి మరణ తిథి శుక్ల పక్ష దశమి అయినా, కృష్ణ పక్ష దశమి అయినా సంబంధిత సంప్రదాయం ప్రకారం పితృ పక్షంలోని దశమి రోజున శ్రాద్ధం చేస్తారు. అయితే పూర్వీకుల మరణ తిథి లేదా తేదీ ఖచ్చితంగా తెలియని సందర్భాల్లో, సర్వ పితృ అమావాస్య (మహాలయ అమావాస్య) రోజున శ్రాద్ధం నిర్వహించడం అనేక కుటుంబాల్లో ఆనవాయితీగా ఉంది. ఇలాంటి సందర్భాల్లో స్థానిక పంచాంగం, కుటుంబ సంప్రదాయం లేదా పురోహితుల సలహా తీసుకుని కర్మలను నిర్వహించడం మంచిది.

(Disclaimer: శ్రాద్ధ కర్మల విధానం, ముహూర్తాలు ప్రాంతీయ పంచాంగం, కుటుంబ సంప్రదాయం ఆధారంగా కొంత మారవచ్చు. తేదీ/సమయాలను ప్రచురించే ముందు మీ ప్రాంతానికి సంబంధించిన పంచాంగంతో ఒకసారి సరిపోల్చుకోవడం మంచిది.)