సాధారణంగా రైతులు వరి, గోధుమ వంటి పంటలపైనే దృష్టి పెడతారు. కానీ, కొందరు తెలివైన రైతులు మాత్రం నిమ్మ సాగును ఎంచుకుని అద్భుతమైన లాభాలను గడిస్తున్నారు. తక్కువ పెట్టుబడితో ఎక్కువ ఆదాయం పొందాలనుకునే వారికి నిమ్మ సాగు ఒక వరం లాంటిది. నిమ్మ సాగుకు దాదాపు అన్ని రకాల నేలలు అనుకూలంగా ఉంటాయి. అయితే, నీరు నిల్వ ఉండని ఇసుకతో కూడిన ఒండ్రు నేలలు అత్యంత ఉత్తమం అంటున్నారు నిపుణులు. నిమ్మ సాగులో ముందుగా తెలుసుకోవాల్సిన విషయం..
మొక్కల ఎంపిక.. అధిక దిగుబడిని ఇచ్చే కాగజీ నిమ్మ లేదా స్థానిక వాతావరణానికి తగిన రకాలను ఎంచుకోవాలి. మొక్కల మధ్య తగినంత దూరం (సుమారు 15-20 అడుగులు) ఉండేలా చూసుకోవాలి. నిమ్మ చెట్లకు ఎక్కువ నీరు అవసరం లేదు, కానీ నేలలో ఎప్పుడూ తేమ ఉండేలా చూసుకోవాలి.
డ్రిప్ ఇరిగేషన్ (Drip Irrigation) పద్ధతి ఈ సాగుకు చాలా సమర్థవంతంగా పనిచేస్తుంది. ఒక్కో నిమ్మ చెట్టు పూర్తిస్థాయికి ఎదిగిన తర్వాత ఏడాదికి వేల సంఖ్యలో కాయలను ఇస్తుంది. మార్కెట్ ధరను బట్టి చూస్తే, ఒక ఎకరం సాగు ద్వారా ఏడాదికి రూ. 2 నుండి 5 లక్షల వరకు లాభం పొందే అవకాశం ఉంది.
నిర్వహణ చిట్కాలు తెలిస్తే మరింత మేలు. నిమ్మ చెట్లను ఆశించే తెగుళ్ల పట్ల అప్రమత్తంగా ఉండాలి. ముఖ్యంగా సిట్రస్ కాంకర్ వంటి వ్యాధుల నివారణకు క్రమం తప్పకుండా వేప నూనె లేదా నిపుణులు సూచించిన మందులను స్ప్రే చేయాలి. అలాగే, ఎండిపోయిన కొమ్మలను ఎప్పటికప్పుడు తొలగించడం వల్ల చెట్టు ఆరోగ్యంగా పెరుగుతుంది.
వ్యాపార దృక్పథంతో వ్యవసాయం చేయాలనుకునే రైతులకు నిమ్మ సాగు ఒక గొప్ప అవకాశం. ఒకసారి పెట్టుబడి పెడితే తరతరాల పాటు ఆదాయం ఇచ్చే ఈ పంట, గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. ఇది తక్కువ శ్రమతో కూడిన సాగు కావడంతో ఇతర పంటలతో పోలిస్తే నిర్వహణ ఖర్చు కూడా తక్కువగానే ఉంటుంది.




